دانشگاه شهید بهشتی

به مناسبت سالروز آزادی خرمشهر

تاریخ انتشار: 1399/03/11 11:51 ق.ظ
 

خرمشهر به علت واقع شدن در محل تلاقی رودخانه کارون و اروندرود، از شمال به اراضی شوره­زار دشت آزادگان، از شرق به شادگان، از جنوب به رودخانۀ کارون و شهر آبادان و از غرب به کشور عراق محدود می­شود. از طرف دیگر، رودخانۀ کارون این شهر را به دو بخش شرقی و غربی تقسیم کرده است.

تاریخ­ نویسان، خرمشهر را بازماندۀ شهر بیان (معرب پیان) می­دانند که تا قرن چهار هجری قمری، آثاری از آن بر جای بود. بخش عظیمی از سواحل شهر در بیشتر روزهای سال، به علت جزر و مد دریا به رنگ قرمز درمی­آید؛ از این­رو، این شهر در زمان حکومت شیخ خزعلی، مُحَمَّره نام گرفت و در سال 1314 خورشیدی به خرمشهر، تغییر نام یافت. البته در زمان جنگ تحمیلی با عنوان خونین­شهر نیز از آن یاد می­شد.

31 شهریور 1359، خرمشهر زیر آتش سنگین ارتش عراق قرار گرفت. انبوهی از آتش خمپاره­ ها و توپ­ های دشمن، روی شهر باریدن گرفت، تا این­که پس از 34 روز پایداری و مقاومت در چهارم آبان 1359 خرمشهر، خونین­ شهر شد و به دست دشمن افتاد و به مدت 19 ماه در اشغال متجاوزان عراقی بود.

در پی آغاز عملیات بیت‌المقدس در نیمه شب دهم اردیبهشت سال ۱۳۶۱ چند هدف عمدۀ استراتژیک و تاکتیکی از جانب نیروهای ایرانی دنبال می‌شد؛ این اهداف عبارت بودند از:

  بیرون راندن نیروهای متجاوز به پشت مرزهای بین‌المللی

​  نشان دادن برتری قدرت سیاسی‌ ـ نظامی و اجتماعی جمهوری اسلامی به عراق و حامیان او در منطقه

  انهدام نیروهای متجاوز در منطقۀ بین غرب کارون تا خط مرزی

  آزادسازی خرمشهر از اشغال متجاوزین

 آزادسازی خرمشهر در حقیقت از اهداف مرحلۀ چهارم عملیات بیت‌المقدس بود. در ساعت 22:30 شامگاه شنبه، 1خردادماه 1361، مرحلۀ چهارم این عملیات با اعلام رمز «یا محمدبن‌عبدالله»‌، از بی‌سیم فرماندهی قرارگاه مرکزی کربلا به واحدهای عمل‌کننده، با هدف آزادسازی خرمشهر آغاز شد. در پایان این نبرد علاوه بر پایان بخشیدن به ۱۹ ماه اشغال­ بخشی از حساس‌ترین مناطق خوزستان و آزادسازی خرمشهر، ضربه‌ای سنگین به توان رزمی و روحیۀ نیروهای عراقی وارد آمد.

 در واقع فتح خرمشهر، دفاع مقدس را وارد مرحلۀ نويني کرد و براي نخستین بار از شروع جنگ تحميلي، ايران در موضع قدرت قرار گرفت. این فتح مبین انعكاس جهانی داشت و از نظر سياسی، عراق با از دست دادن خرمشهر تكيه‌گاه خود را برای مذاكره از دست داد. جنگ ایران و عراق به طور کلی به دو مقطع تقسیم می‌شود: مقطع اول مربوط به آغاز جنگ تا آزاد سازی خرمشهر است که استراتژی ایران نظامی و با هدف بیرون راندن عراق از خاک کشور همراه بود و مقطع بعدی مربوط به پس از آزادسازی خرمشهر است که استراتژی ایران دوگانه بود. استراتژی سیاسی شامل انجام یک عملیات نظامی برای تحقق صلح و اتمام جنگ از طریق دیپلماسی. به عبارت دیگر تصمیم بر آن بود تا عملیات نظامی به عنوان ابزاری در خدمت دیپلماسی قرار گیرد. این استراتژی سیاسی بود، اما هدف عملیات و جنگ نبود؛ بلکه هدف حمایت از سیاست خارجی بود.

منابع:

https://www.beytoote.com

https://hawzah.net/fa/Magazine

Sorosh-Icon
کلید واژه ها: آزادی خرمشهر
منبع خبر معاونت فرهنگی، اجتماعی- مدیریت امورشاهد و ایثارگر
تعداد مشاهده: 771
اخبار : به مناسبت سالروز آزادی خرمشهر
Top

Shahid Beheshti University,دانشگاه شهید بهشتی

دانشگاه شهید بهشتی

Shahid Beheshti University,دانشگاه شهید بهشتی

دانشگاه شهید بهشتی